کتاب "دیوارنگاری عصر صفویه در اصفهان" کتابی از دوران طلایی نقاشی دیواری ایران

کتاب "دیوارنگاری عصر صفویه در اصفهان" کتابی از دوران طلایی نقاشی دیواری ایران

 "دیوارنگاری عصر صفویه در اصفهان" کتابی است درباره دوران طلایی نقاشی دیواری ایران پس از اسلام که مربوط به عصر شاه ‌عباس صفوی است و به‌طور خاص در اصفهان و کاخ‌های چهلستون و عالی‌قاپو پرداخته است.

اگرچه دوران طلایی نقاشی و مصورسازی کتب در ایران بعد از اسلام، مربوط به دوران ایلخانیان، تیموریان و اوایل سلسله‌ی صفویان به‌ ویژه در هرات و تبریز است اما دوران طلایی دیوارنگاری آن مربوط به عصر شاه عباس اول است که به‌ ویژه در کاخ‌های چهلستون و عالی‌قاپو که در این تحقیق به معرفی و بررسی آن‌ها پرداخته شده نمود یافته است.

در مقدمه‌ این کتاب آمده است: "با انتقال پایتخت صفویان از قزوین به اصفهان در دهه‌ی اول حاکمیت شاه عباس اول (۹۹۵ ـ ۱۰۰۶ هجری قمری) به سفارش این پادشاه قدرتمند، مهندسان، معماران و گویا شیخ بهایی فیلسوف، عارف و اندیشمند این عصر، نقشه‌ی شهر اصفهان را که دربرگیرنده‌ مجموعه‌ میدان نقش جهان به ‌همراه کاخ‌ها، باغ‌ها، خیابان‌ها، پل‌ها و بازارها بود، طراحی کردند.

همچنین به‌منظور رقابت با کاخ‌های عثمانیان و کلیساهای اروپایی به دستور شاه عباس اول و جانشینانش تزئین کاخ‌های چهلستون و عالی‌قاپو مورد توجه ویژه قرار گرفت، در نتیجه‌ این امر است که پیکره‌نگاری در مفهوم واقعی دیوارنگاره (نقاشی دیواری) با ویژگی‌های منحصر به فرد و خلاقانه‌ای در این بناها و در این عصر پدیدار می‌گردد.

در این کتاب ضمن معرفی فنون و ویژگی‌های نقاشی دیواری اصفهان عصر صفوی، دیوارنگاره‌هایی که با سبک و اسلوب نقاشی مکتب اصفهان (رضا عباسی) اجرا شده مورد بررسی قرار گرفته است، به‌عبارت دیگر نگارنده به معرفی اجمالی نقاشی‌های کاخ‌های عالی‌قاپو و چهلستون یعنی نقاشی‌هایی که به‌ صورت پیکره‌نگاری در کاخ‌های عالی‌قاپو و چهلستون اجرا شده، نقاشان دوره‌ مذکور و آثار آن‌ها، تکنیک‌ها و رنگ‌های به‌کار رفته در دیوارنگاره‌ها و بیان ویژگی رنگ‌ها از منظر شیمیایی و فرآوری پرداخته است.

همچنین علاوه بر بررسی آثار از نزدیک، به یادداشت‌های مربوط به آن‌ها حین مرمت نقاشی‌ها اشاره شده است.

هدف این تحقیق، معرفی فنون و ویژگی‌های دیوارنگاره‌های اصفهان عصر صفویه با محوریت کاخ چهلستون است، زیرا بیشترین نقاشی‌ها از عصر صفویه در این بنا به‌جای مانده و به ‌همین دلیل امکان مطالعه و بررسی بهتر را مهیا می‌سازد.

روش این تحقیق مبنایی تاریخی، تحلیلی و توصیفی دارد، در نتیجه در به سر منزل رساندن آن از فنون کتابخانه، آزمایشگاه، مصاحبه، مراجعه به اصل آثار یعنی مشاهده‌ دقیق پژوهشگر و مقایسه با نمونه‌های موجود در ابنیه‌ تاریخی عصر صفویه استفاده‌ بسیار شده است.

کتاب "دیوارنگاری عصر صفویه در اصفهان: کاخ چهلستون" پس از سخن ناشران و مقدمه، شامل بخش‌های نقاشی ایران در عصر شاه عباس اول، تاریخچه‌ کاخ چهلستون، طبقه‌بندی دیوارنگاری‌های کاخ چهلستون، ویژگی‌های زیبایی‌شناسی دیوارنگاری‌های کاخ چهلستون، روش و فنون دیوارنگاری‌های اصفهان عصر صفوی، دیوارنگاری و هنرمندان، رنگ‌ها و بست‌ها در دیوارنگاری‌ها، پی‌نوشت‌ها، کتابنامه، نگاره‌ها و خلاصه‌ی انگلیسی است.

کتاب "دیوارنگاری عصر صفویه در اصفهان" تابستان ۸۶ برنده‌ جایزه‌ کتاب فصل شد.

این کتاب توسط حسین آقاجانی‌اصفهانی و اصغر جوانی نگارش شده و سال ۸۶ در ۱۲۸ صفحه توسط نشر فرهنگستان هنر با شمارگان سه هزار نسخه به چاپ رسیده است.

مطالب مرتبط

مطالب پربیننده

امروز
هفته
ماه

عضویت در خبرنامه