کتاب کسب و کار الکترونیکی و تجارت الکترونیکی نوشته‌ی افرایم توربان و لیندا ولونیو به بررسی موارد مختلفی از جمله مدیریت عملکرد تجاری و محیط سازمانی، چگونه فن‌آوری اطلاعات از افراد پشتیبانی می‌کند، تاثیرات اطلاعات و اتصالات خیلی زیاد و نظام‌های مبتنی بر وب می‌پردازد.

این کتاب سومین جلد از مجموعۀ "اقتصاد دیجیتال و مدیریت فناوری اطلاعات" است که قبلا با عنوان "فناوری‌اطلاعات برای مدیریت: دگرگونی سازمان‌ها در اقتصاد دیجیتال" در یک جلد توسط همین ناشر (کتابدار) و از همین مترجمان در 683 صفحه منتشر شده بود. علت انتشار تقریبا هم‌زمان آن در قطع رقعی و در چند جلد مجزا تقاضای برخی از خوانندگان و مدرسان برای مطالعه و تدریس بخش‌های گزیده‌ای از آن بود. به همین دلیل تلاش شد بخش‌هایی که بیشتر به هم مرتبط بودند در یک جلد قرار گیرند تا هم جداجدا و نیز با هم عرضه گردد.

"گذر به اقتصاد دیجیتال" و "مدیریت دانش و اطلاعات" روح این کتاب جالب و خواندنی است که نویسندگان افرایم توربان (Efraim Turban) و لیندا ولونیو (Linda Volonino)، آن را در کالبد "فناوری اطلاعات و ارتباطات" درآمیخته‌اند. این سه‌ با هم، در وجودی یکپارچه و متناسب با اهداف افراد و نهادها، تحولی عظیم در مدیریت نهادهای اقتصادی و خدماتی و بلکه مدیریت هر فعالیتی ایجاد خواهند کرد. این کتاب محصول همکاری چندین دانشمند برجستۀ جهانی در حوزۀ فناوری اطلاعات و ارتباطات و کاربرد آن در اقتصاد و مدیریت است و تاکنون 7 بار ویرایش شده است.

نویسندگان این کتاب قویاٌ باور دارند که فناوری اطلاعات و ارتباطات سبب شده است تا دنیای تجارت، کسب‌وکار، و مدیریت شرکت‌ها و سازمان‌ها تغییر کند. آن‌ها همۀ این تغییرات را تنها بخش کوچکی از کوه یخ شناوری می‌دانند که قسمت بزرگ‌تر آن زیر اقیانوس است.

فناوری‌های اطلاعاتی و ارتباطی نه‌تنها ارتباط فردی انسان‌ها را متحول ساختند بلکه ارتباط کسب‌وکارها با همدیگر، ارتباط مشتریان با کسب‌وکارها، مشتریان با دولت، دولت با دولت، و ده‌ها الگوی ارتباطی دیگر را نیز تغییر دادند. شیوۀ کار، خرید و فروش، رای دادن، سرمایه‌گذاری، تحصیل، بازی، سرگرمی، امور مالی، تعامل و گذران زندگی ما همگی در حال تغییر است.

تجارت و بازرگانی الکترونیکی، خدمات الکترونیکی، شهر الکترونیکی، شهروند الکترونیک، دولت الکترونیکی، دنیای مجازی، و ده‌ها واژه دیگر همگی ناظر بر همین تحول در فضایی است که فناوری‌های اطلاعاتی و ارتباطی بازیگر اصلی آن است. همه این‌ها در این مجموعه با نمونه و مثال بررسی شده است.

مجموعۀ حاضر بر این فرض استوار است که نقش اصلی فن‌آوری‌اطلاعات، فراهم کردن مزایای راهبردی برای شرکت‌ها از طریق آسان‌سازی حل مسئله، افزایش کارایی و کیفیت، خدمات ارتباطی و همکاری پیشرفته و توانمند‌ی برای بازسازی فرایند کسب و کار است. مدیریت هوشمند منابع اطلاعاتی، فن‌آوری‌ها و شبکه‌های ارتباطی، عوامل موثر و حیاتی در عملیات شرکت‌ها و بقای آن‌هاست.

این ویراست با توجه به نیازهای حال و آینده مدیران (در هر سطحی) تالیف شده است. اغلب کتاب‌های مرتبط با نظام اطلاعاتی یا رویکرد فنی دارند یا اجتماعی - رفتاری. در حالی که هر دو رویکرد، اهمیت دارد. ارتباط فناوری‌ها با حسابداری، مالی، بازاریابی، مدیریت عملیات/ تولید، مدیریت منابع انسانی و دولت نیز برجسته شد. مثال‌های گسترده، مفاهیم را شفاف‌تر ساخته‌اند. در تمام بخش‌های این مجموعه، علاوه بر کاربرد موفق فناوری‌های اطلاعاتی به شکست‌ها و درس‌های آن نیز توجه شد. هر کس متناسب با نیاز خود می‌تواند خوشه‌ای از این مجموعه برچیند؛ حتی اگر فصلی از آن باشد. برخی از جملات، مفاهیم و بحث‌های این مجموعه، جرقه‌ای است که می‌تواند مسیر و راهبرد یک کسب و کار را عوض کند.

در بخشی از کتاب کسب و کار الکترونیکی و تجارت الکترونیکی (Information Technology For Management) می‌خوانیم:

تجارت مشارکتی مربوط به استفاده از فن‌آوری‌های دیجیتالی است که شرکت‌ها را توانا به انجام کارهای مشترک مانند برنامه‌ریزی، طراحی، توسعه و مدیریت محصولات پژوهشی، خدمات، و برنامه‌های کاربردی تجارت الکترونیکی نوآورانه می‌کند. همچنین به‌عنوان همکاری الکترونیکی از آن یاد می‌شود. این فعالیت‌ها با فروش و خرید متفاوت است. یک نمونه آن همکاری به‌صورت الکترونیکی با فروشنده‌ای است که کالا یا یک قطعه‌ای را برای شرکت طراحی می‌کند. تجارت مشارکتی بر ارتباطات، تسهیم اطلاعات، و برنامه‌ریزی مشارکتی دلالت دارد که به‌صورت الکترونیکی با استفاده از ابزارهایی مانند نرم‌افزارهای گروهی و به‌خصوص ابزارهای مشارکتی طراحی شده خاص تجارت الکترونیکی انجام می‌شود.

مطالعات متعدد نشان می‌دهد که ارتباطات مشارکتی ممکن است موجب بهبود قابل توجه در عملکرد شرکت شود. منافع اصلی ذکر شده عبارتند از کاهش هزینه، افزایش درآمد، و نگهداری بهتر مشتری. منافع مذکور در نتیجه کاهش عدم وجود کالا در انبار، پردازش خاص کمتر، کاهش انبار در سراسر زنجیره عرضه، هزینه‌های مواد کمتر، افزایش حجم فروش، و افزایش مزیت رقابتی است. فعالیت‌های تجارت مشارکتی معمولا بین شرکا در سراسر زنجیره عرضه انجام می‌شود. چندین نوع تجارت مشارکتی وجود دارد، که از تلاش‌های طراحی شده مشترک تا پیش‌بینی گسترده است. همکاری می‌تواند هم بین سازمان‌ها و و هم داخل آن انجام شود. اخیرا، همکاری توسط ویکی‌ها آسان شده‌ است، همانگونه که در فصل2 (جلد5) نشان داده‌ شد.

فهرست مطالب
یادداشتی بر مجموعه "اقتصاد دیجیتال ومدیریت فناوری اطلاعات"
کسب‌وکار الکترونیکی و تجارت الکترونیکی
مدل عملکردی آی‌تی
راه‌حل: بازاریابی مستقیم برخط
درس‌هایی از شرکت دل
1/ 1 بررسی اجمالی کسب‌وکار الکترونیکی و تجارت الکترونیکی
تعاریف و مفاهیم
چشم‌انداز تجارت الکترونیکی
انواع تراکنش‌های تجارت الکترونیکی
مدل‌های کسب‌وکار الکترونیکی
تاریخچه و دامنه تجارت الکترونیکی
تازه‌واردان به تجارت الکترونیکی: سایت‌های شبکه اجتماعی
منافع و محدودیت‌های تجارت الکترونیکی
1/ 2 سازوکارهای اصلی تجارت الکترونیکی
بازارهای الکترونیکی
فهرست‌ها و تبلیغات الکترونیکی
حراج‌های الکترونیکی
مبادله و مذاکرات
1/ 3 برنامه‌های کاربردی کسب‌وکار به مصرف‌کننده
سازوکارهای خرده‌فروشی الکترونیکی: پیشخوان‌ها و بازارچه‌ها
خرده‌فروشی: اصول
صنایع خدمات برخط
خدمات مشتری
مسائل خرده‌فروشی الکترونیکی
1/ 4 برنامه‌های کاربردی کسب‌وکار- به- کسب‌وکار/بی تو بی B2B/
بازارهای سازمانی جانب فروش
بازارهای سازمانی خرید
مبادلات عمومی
انواع اصلی مبادلات عمومی
1/ 5 مدل‌های اصلی تجارت الکترونیکی: از دولت الکترونیک تا مشتری – به– مشتری یا سی تو سی/C2C
تجارت کسب‌وکار به کارکنان (بی تو ئی/B2E)
تجارت الکترونیکی بین و داخل کارکنان سازمان‌ها
تجارت الکترونیکی بین و داخل واحدهای کسب‌وکار
تجارت مشارکتی
دولت الکترونیک
تجارت الکترونیکیِ مصرف‌کننده به مصرف‌کننده
1/ 6 خدمات پشتیبانی تجارت الکترونیکی: پرداخت و پاسخگویی به سفارش
تحقیق بازار برای تجارت الکترونیکی
تبلیغات وب
راهبردهای تبلیغاتی نمایندگی برخط
تولید تبلیغات با رسانه‌ای قوی، در صورت امکان
آمادگی برای تحویل باکیفیت
پرداخت‌های الکترونیکی
سفارش دادن
1/ 7 مسائل اخلاقی و قانونی در تجارت الکترونیکی
مسائل اخلاقی و اجرایی
مسائل حقوقی خاص تجارت الکترونیکی
حفاظت از خریداران و فروشندگان تجارت الکترونیکی
1/ 8 مسائل مدیریتی
چگونگی سودمندی فن‌آوری اطلاعات برای شما
تخصص حسابداری
تخصص مالی
تخصص مدیریت نیروی انسانی
تخصص بازاریابی
تخصص مدیریت عملیاتی
منابع