یکی از نخستین انگیزه‌هایی که پیش از همه، مورد مطالعه قرار گرفته، نیاز به پیشرفت یا انگیزه پیشرفت است. همه ما افرادی را می شناسیم که به طور دائم پیش می‌روند ، موفق می‌شوند ، اختراع می‌کنند و کارهای بظاهر غیرممکن انجام می دهند. تقویت این انگیزه می تواند به ارتقای کیفیت زندگی بسیار کمک کند.

انگیزه پیشرفت را یک میل یا علاقه به موفقیت به صورت کلی یا موفقیت در یک زمینه خاص است.انگیزه پیشرفت را به صورت یک میل یا علاقه به موفقیت به صورت کلی یا موفقیت در یک زمینه خاص تعریف کرده‌اند. پژوهش‌های انجام شده در این زمینه نشان داده‌اند افراد از لحاظ این نیاز با هم تفاوت زیادی دارند. بعضی افراد دارای انگیزه سطح بالایی هستند و در رقابت با دیگران و در کارهای خود ، برای کسب موفقیت ، بسختی می‌کوشند و بعضی دیگر، انگیزه چندانی به پیشرفت و موفقیت ندارند و از ترس شکست، آماده خطرکردن برای کسب موفقیت نیستند. بعضی از این افراد بیشتر از دیگران بلند پروازند و برای کسب موفقیت در زندگی می‌کوشند.

پژوهش‌های انجام شده دیگرنیز نشان داده‌اند افراد دارای انگیزه پیشرفت زیاد در انجام کارها و از جمله یادگیری در مقایسه با افرادی که از این انگیزه بی‌بهره‌اند ، پیشی می‌گیرند. این افراد در مورد انجام کارهای دشوار و ساده هیچ‌کدام را انتخاب نمی‌کنند ، زیرا انجام کارهای بسیار دشوار معمولا به شکست منجر می‌شوند و از طرف دیگر، انجام کارهای خیلی ساده نیز افتخاری نصیب این افراد نمی‌کند. براساس نظریه ی روان شناسی اشخاصی که دارای انگیزه ی پیشرفت زیاد هستند در کارهایی که دارای درجه دشواری متوسط‌ هستند (نه خیلی دشوار و نه خیلی آسان) توفیق زیادی به دست می‌آورند. یعنی کارهایی که این افراد در آن حداکثر تلاش را نشان می‌دهند کارهایی هستند که اندکی خطر نیاز دارند.

این افراد در مورد انجام کارهای دشوار و ساده هیچ‌کدام را انتخاب نمی‌کنند ، زیرا انجام کارهای بسیار دشوار معمولا به شکست منجر می‌شوند و از طرف دیگر، انجام کارهای خیلی ساده نیز افتخاری نصیب این افراد نمی‌کند.

همچنین اشخاصی که نیاز به پیشرفت در آنها قوی است می‌خواهند کامل شوند و عملکرد خود را بهبود ببخشند. آنها وظیفه شناسند و ترجیح می‌دهند کارهایی انجام دهند که چالش انگیز باشد و به کاری دست می‌زنند که به موجب آن ارزیابی پیشرفت آنان به نحوی، خواه با مقایسه پیشرفت خود با پیشرفت دیگر افراد یا برحسب ملاک های دیگر امکان پذیر باشد.

افرادی که دارای نیاز به پیشرفت سطح بالایی هستند ، معمولا موفقیت‌های خود را به شخص خود ، یعنی مهارت‌ها و کوشش‌های شخصی نسبت می دهند. افرادی که از سطح پایینی از نیاز به پیشرفت برخوردارند ، عوامل بیرونی را مسوول موفقیت های خود می‌دانند. علاوه بر این، افراد دارای نیاز به پیشرفت زیاد ، شکست اولیه خود را به عدم کوشش نسبت می دهند نه فقدان توانایی، در نتیجه پشتکار آنها برای ادامه کار افزایش می‌یابد ، زیرا معتقدند کوشش بیشتر در نهایت به موفقیت خواهد انجامید. در مقابل، افرادی که دارای نیاز به پیشرفت کم هستند شکست اولیه خود را معمولا به فقدان کوشش نسبت نمی‌دهند و از کوشش باز می‌مانند.

افرادی که نیاز به پیشرفت بالایی دارند نسبت به اشخاص دیگری که استعدادهای یادگیری مشابهی دارند ، اما از نیاز به پیشرفت پایینی برخوردارند . نمرات بهتری به دست می‌آورند. آنها نسبت به افرادی که نیاز به پیشرفت پایینی دارند اما صاحب همان استعدادها هستند ، دستمزدهای بیشتری دریافت می‌کنند و به درجات شغلی بالاتری ارتقا می یابند.

منشاء نیاز به پیشرفت

نیاز به پیشرفت پدیده‌ای چندوجهی است که در یک صفت واحد قرار ندارد ، بلکه در دامنه‌ای از فرآیندهای اجتماعی، شناختی و رشدی قرار دارد.

تأثیر جامعه‌پذیری

انگیزه ی پیشرفت افراد تا حدی از جامعه تاثیر می گیرد. در صورتی که والدین این موارد را تأمین کنند ، فرزندان آنها تلاش‌ها و پیشرفت نسبتا نیرومندی به خرج می دهند:

آموزش استقلال (مثل اتکاء به نفس و خودمختاری) ، آرمان‌های عملکردی عالی، ارزش قائل شدن برای کارهای مرتبط با پیشرفت، معیارهای دوستی برای برتری، محیط خانوادگی سرشار از تحریک مثل کتاب‌هایی برای خواندن، تجربیات گسترده‌ای مانند مسافرت و فراهم کردن کتاب‌های کودکان که مملو از داستان‌های تخیلی مرتبط با پیشرفت باشند.

تأثیرات شناختی

چنانچه شرایط خانه، مدرسه، سالن ورزش، محیط کار و محیط درمان، اعتقاد به توانایی زیاد، گرایش تسلط ، انتظارات برای موفقیت، ارزش قائل شدن برای پیشرفت داشته باشند ، زمینه شناختی را برای پرورش شیوه ی تفکر پیشرفت‌گرا آماده می‌کنند.

تأثیرات رشدی

انگیزه پیشرفت یک رفتار عمدتا آموخته شده و اکتسابی است. کودکان معمولا از راه تقلید رفتار والدین خود و دیگر افراد مهمی که به عنوان سرمشق مدنظر قرار می‌دهند ، یاد می‌گیرند. کودکان از طریق یادگیری مشاهده‌ای بسیاری از ویژگی‌های سرمشق از جمله نیاز به پیشرفت را می‌پذیرند. گفته می‌شود انتظاراتی که پدران و مادران از فرزندان خود دارند نیز در افزایش انگیزش پیشرفت آنان موثر است.

برای موفقیت بهتر است انگیزه ی پیشرفت را در خودمان بیشتر کنیم و در کارهایمان پشتکار داشته باشیم.

منبع: جام جم آنلاین