برنامه‌های تلفن همراه با اهداف مختلفی ساخته شده‌اند و استفاده‌های مختلفی از آنها می‌شود. محققان به تازگی بر روی امکان تغییر ویژگی‌های شخصیتی به کمک برنامه‌های موبایلی تحقیق کرده‌اند.

«پنج بزرگ» به ۵ ویژگی مهم در شخصیت هر فرد گفته می‌شود که شامل: گشودگی، وظیفه شناسی، برون گرایی، موافقت و روان رنجوری می‌شود. روان شناسان درمورد ثابت یا قابل تغییر بودن این صفات مدت‌های طولانی بحث کرده‌اند. در یک پژوهش علمی به این مسئله پرداخته شد که آیا استفاده روزانه از یک برنامه به مدت سه ماه برای ایجاد تغییرات قابل توجه و ماندگار در شخصیت کافی است یا خیر. هر یک از شرکت‌کنندگان یک ویژگی را انتخاب کردند که می‌خواستند آن را کم یا زیاد کنند. به عنوان مثال، یکی از شرکت‌کنندگان برون‌گرایی بیشتر را به عنوان هدفش تعیین می‌کند. یعنی می‌خواهد که اجتماعی‌تر، پرانرژی‌تر، پرحرف‌تر شود.  

این برنامه با نام« پیچ» Peach (PErsonality coach) مانند دفتر خاطرات و داشبورد کار می‌کند. در داشبورد، کاربران می‌توانند نمایی کلی از پیشرفت در دستیابی به هدف خود را ببینند و نقطۀ موجود و مطلوبشان را تعریف کنند. به عنوان مثال، کسی که می خواهد با انضباط بیشتری رفتار کند، ممکن است یک ساعت پس از آمدن از کلاس به خانه مکلف شود که تکالیف را انجام دهد. این برنامه هر روز دو اعلان برای کاربر ارسال می‌کند تا به آنها یادآوری کند و اگر کاربر پیشرفت کند در داشبورد نشان داده می شود.

کاربران همچنین می توانند با نوعی مربی دیجیتال، چت باتی که پیچ (Peach) نام دارد، در مورد فعالیت‌های روزمره خود صحبت کنند. روبات گفت‌وگو ممکن است بپرسد که برای انجام چه کاری استرس بیشتری دارید؟ همچنین کاربران می‌توانند با انجام ارزیابی شخصی از پنج ویژگی اصلی خود، دفترچه خاطرات روزانه خود را تکمیل کنند. به عنوان مثال: «امروز چگونه خود را توصیف می کنید؟ خجالتی یا برون گرا.»

نتایج یک مطالعه نشان داد که این برنامه در تغییر صفات شخصیتی تأثیر مثبت دارد. این مطالعه با حضور ۱۵۲۳ داوطلب انجام شده است. در مقایسه با گروه کنترل، کاربرانی که مداخلات گوشی‌های هوشمند را دریافت کرده‌اند تغییرات بیشتری در صفات شخصیتی را نشان می‌دهند. به طور کلی، دوستان، اعضای خانواده یا شرکای صمیمی که داوطلبانه در مطالعه شرکت کرده بودند نیز متوجه تغییرات شخصیتی شدند، پیگیری تغییرات گزارش شده توسط خود و ناظر سه ماه پس از پایان مطالعه ادامه داشت. قابل ذکر است، تغییراتی که ناظران گزارش می‌کردند فقط در میان کسانی بود که می‌خواستند یک ویژگی بد را تخفیف دهند چراکه خلاص شدن از شر یک ویژگی بد دشوارتر از تقویت یک ویژگی خوب است.

یکی از ویژگی‌های خوب  این برنامه این است که تفاوت بین وضع موجود و وضع مطلوب را به کاربر نشان می‌دهد که چقدر با هدفش فاصله دارد.  اگر کاربر به هدف خود نزدیک نشود، چه از طریق ارزیابی شخصی و چه از طریق انجام کارهای هفتگی، یک نماد روی داشبورد او به رنگ زرد (بدون تغییر) یا قرمز (تغییر در جهت مخالف است) چشمک می زند. دقیقاً مانند دریافت مشاوره، برنامه‌ها می‌توانند به افراد پشتیبانی و حمایت بدهند و در مواقع لازم جهت حرکت فرد را گوشزد کنند.

کسی می‌خواهد شخصیت خود را تغییر دهد باید از برخی جنبه های خودش ناراضی باشد. در وهلۀ نهایی این خود فرد است که تغییر می‌کند نه اینکه برنامه او را تغییر بدهد. برنامه تنها تنظیم فرایند تغییر را تسهیل می‌کند.  پس فردی که از این برنامه استفاده می‌کند باید بخواهد که تغییر کند و صادقانه و مصرانه کارش را دنبال کند. داده‌های فعلی نشان دادند که حتی دوازده هفته پس از ایجاد تغییرات  شخصیتی این تغییرات ابت باقی مانده بودند. محققان در تلاش هستند تا یک سال بعد از انجام آزمایش نیز پایداری این تغییرات را بررسی کنند.

منبع:  WIRED